Sankcje dla biegłych za nierzetelne opinie

Nieruchomości

28.02.2020


W ostatnim roku doszło do rewolucyjnych zmian w procedurze cywilnej. Ustawodawca postanowił m.in. zmodyfikować system wynagradzania biegłych, o czym pisaliśmy tutaj. Od dnia 7 listopada 2019 r. znowelizowane przepisy ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego (t.j. Dz. U. z 2019 r., poz. 1460 ze zm.), które wprowadzają możliwość sankcjonowania nierzetelnych biegłych, a od dnia 21 sierpnia 2019 r. obowiązują zmienione przepisy ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (t.j. Dz. U. z 2019 r., poz. 785 ze zm.).

Ryczałtowe wynagrodzenie dla biegłego

Niejasna lub niepełna opinia opóźni wypłatę wynagrodzenia

Niejednokrotnie zdarzało się w praktyce sporów budowlanych, że opinia sporządzona przez biegłego, na którą strony czekały przez kilkanaście miesięcy jest całkowicie nieprzydatna dla sprawy albo zawiera szereg nieścisłości, które wymagają uzupełnienia i wyjaśnień. W uprzednim stanie prawnym było tak, że mimo zastrzeżeń co do rzetelności i przydatności opinii, sąd  był zobowiązany wydać postanowienie o przyznaniu wynagrodzenia biegłemu, co było z góry skazane na kwestionowanie przez strony postępowania. Powodowało to wydłużenie całego postępowania sądowego, a opinia uzupełniająca, czy dodatkowe wyjaśnienia były trudne do wyegzekwowania od biegłego. Co więcej, zdarzały się przypadki, że po zaskarżeniu przez stronę postanowienia o wynagrodzeniu biegłego i jego obniżeniu, jakość złożonej przez biegłego opinii uzupełniającej czy wyjaśnień pozostawiała wiele do życzenia, a biegły przedstawiał kolejny rachunek za swoją pracę, który również mógł zostać zakwestionowany przez strony postępowania.

Rozstrzyganie o wynagrodzeniu biegłego

Rozstrzyganie o wynagrodzeniu biegłego przed dokonaniem przez sąd weryfikacji opinii powodowało szereg problemów i wydłużało postępowanie, dlatego też ustawodawca postanowił wprowadzić do kodeksu postępowania cywilnego uprawnienie sądu do rozstrzygania o wynagrodzeniu biegłego dopiero po uzupełnieniu lub wyjaśnieniu opinii, gdy ona jest niejasna lub niepełna.

Wprowadzenie podstawy prawnej do wynagradzania biegłego dopiero po wykonanej pracy uznać należy za słuszne z punktu widzenia stron postępowania. Biegli sądowi natomiast oceniają wprowadzone rozwiązanie niekorzystnie. To, że wynagrodzenie otrzymają dopiero po przedstawieniu dodatkowej opinii czy złożeniu wyjaśnień spowoduje oczekiwanie miesiącami na należne im wynagrodzenie. Już teraz można usłyszeć głosy biegłych, którzy wskazują, że w praktyce tylko w najprostszych sprawach strony nie kwestionują opinii biegłych i nie zgłaszają zastrzeżeń. Co więcej, jest to niekiedy element taktyki procesowej stron, za który według biegłych  nie powinni oni odpowiadać.

Sankcja za oddanie opinii po terminie

Prawdziwą plagą w procesach cywilnych było nieterminowe sporządzanie opinii. Sankcją, która za to groziła było nałożenie na biegłego po wielokrotnych monitach grzywny, która w praktyce była następnie uchylana gdy tylko biegły nadesłał spóźnioną opinie do sądu. W ramach nowelizacji wprowadzono możliwość obniżenia bądź zniesienia wynagrodzenia za opinię nierzetelną lub sporządzoną ze znacznym opóźnieniem.  A ponadto przewidziano sankcję w postaci odmowy przyznania wynagrodzenia i zwrotu wydatków gdy opinia jest fałszywa, czyli potwierdza nieprawdę lub zataja prawdę.

Choć wprowadzone rozwiązanie należy ocenić pozytywnie, wątpliwe jest czy czas oczekiwania na opinie biegłych skróci się, a sądy będą korzystały z ww. uprawnień. Należy przypuszczać, że zastosowanie przez Sąd powyższych sankcji doprowadzi do odwrotnego efektu – biegli nie będą chcieli opiniować. Dlatego też, do tego rozwiązania należy podchodzić z dużą ostrożnością i wykorzystywać w wyjątkowych przypadkach. W przeciwnym razie listy biegłych będą się kurczyć zamiast pękać w szwach.

MASZ PYTANIE DOTYCZĄCE TEGO
ARTYKUŁU? NAPISZ DO NAS

Zobacz inne artykuły z tego działu

grunty rolne w toku licytacji komorniczej

Każdy może nabyć grunty rolne w toku licytacji komorniczej

UOKiK - wyższe ceny mieszkań

Czy UOKiK sprawi, że ceny mieszkań będą jeszcze wyższe?

grunty rolne ustawa

Zagrożenia dla transakcji gruntami rolnymi? Czym jest prawo nabycia przysługujące KOWR?

Premia kompensacyjna

Żądanie zwrotu wywłaszczonych nieruchomości tylko do maja 2020 r.


Inwestycje
liniowe

Strefa
szkoleń

Kontakt

Inwestycje
liniowe

Strefa
szkoleń

Kontakt

Dowiedz
się jak
możemy
Tobie
pomóc